| Küçük, Orta Ölçekli İşletmeler Ve ERP |
|
|
|
ERP yazılımı sunan firmalar için yakın zamana kadar en karlı pazar büyük ölçekli işletmelerdi. Pazarın bu segmentinin belli bir doygunluğa ulaşması ve rekabetin artması sonucu ERP üreticisi firmalar kendilerini kısıtlayan bu eğilimden kurtulma kararı aldılar. Küçük ölçekli firmaların ERP sistemlerinde en zorlandıkları konu olan maliyet, yani implementasyon ve işletim maliyeti üzerine eğilmeye başladılar.
Küçük ölçekli işletmeler ise artan rekabetin sonucunda küçük olmalarına rağmen çalıştıkları ortamın gittikçe daha komplekleştiğini ve verimliliğin (maliyetler, kalite, müşteri memnuniyeti) ön plana çıkmaya başladığını gördüler. Artık rekabet edebilmek için işlerini daha iyi yönetmeye ihtiyaç duymaktalar. Ülkemizde üretim ve hizmet sektörünün KOBİ ağırlıklı olduğu düşünülürse bu işlemelerin iyi yönetim sistemlerine sahip olmaları ve böylece verimlerini arttırmaları ülke ekonomisi açısından da önem taşımakta. Özetle ERP üreticisi firmalar ve KOBİ'lerin yolları artık kesişiyor . Özellikle yerli firmaların sundukları ERP paketleri ülkemizde yaygınlık kazanmaya başladı. Alternatifler: ERP yazılımına alternatif olan sektöre özel yazılımlar bu alanda çözüm sunabiliyorlar mı. Belki sunabilecekler ama bir ayakta kalabilseler. Her alanda olduğu gibi yazılım pazarında da ne yazık ki küçükler ayakta kalamıyorlar. Nasıl kalsınlar ki büyük rakipleri birçok firmaya ürünlerini satmışlar yıllık bakım gelirleri yüksek. Bu onlara yazılım sektöründe yüksek maliyetli olan ürüne destek verme, ürünü geliştirme (ar-ge) alanında inanılmaz avantaj sağlamakta. Büyük firmalar küçük fakat alanında başarılı firmaları satın alıp know-how transferi yapıyorlar daha da güçleniyorlar. Sektöre özel yabancı çözümlerin Türkiye pazarı için başka bir problemleri de var o da yerel muhasebe mevzuatına uyum. Peki sektöre özel yerli çözümler. İki üç kişiden oluşan yazılımevleri sektöre değil işletmeye çözüm sunuyorlar. En büyük eksiklikleri yönetim sistemi know-how'ına sahip olmamaları.Yazılım teknolojisi olarak ise büyük eksiklikleri yok. Ne yazıkki yerli çözüm üreten şirketler ne devlet, ne üniversiteler, ne de işveren organizasyonları ile işbirliğine giremiyorlar. Çıkış noktaları kendilerine gelen talepleri o işletmenin önerdiği çözümler ile yazılıma aktarmaları, daha sonra bu ürünü başka şirketlere pazarlamaya çalışıyorlar. Aksaklık burada, bir işletme düşünün bir bilgisayar programımız olsa tüm sorunlarımızı çözeceğiz yaklaşımında ve anlaştığı yazılım firmasına, ana hatlarını kendisi çizdiği sistemi kodlattırıyor. ERP implementasyon maliyetleri: ERP yazılımları her türlü ihtiyaca karşılık vermek için hazırlanmış kompleks yazılımlardır. Amaç müşterinin, hangi sektörde çalışırsa çalışsın, hiçbir kısıtlama ile karşı karşıya kalmaksızın iş süreçlerinin istediği gibi yazılım üzerinde uyarlayabilmesidir. Kullandığım ERP yazılımı yaklaşık hazır 600 malzeme hareketi içermekte ve eğer bunlar size yetmezse yenilerini tasarlayabilmektesiniz. Tabi her hareket için ilgili faaliyet ile entegrasyonun da kurulması gerekiyor (satış, muhasebe…..). 600 adetin üstü mlz hareketinden en kompleks işletmenin bile en fazla 20-30'unu kullandığını düşünürseniz, ERP implementasyonlarının bu sonsuz alternatif içerisinden işletme için en uygununun büyük bir emek/maliyetle uyarlanması olduğunu görebilirsiniz. Küçük ölçekli işletmeler ise bu maliyetleri üstlenemezler ne implemetasyon için gerekli olan uzun süreli danışmanlık alabilirler, ne de kendi firmalarında kalifiye personelden oluşan geniş implementasyon ekibini kurabilirler. Acaba sektöre özel çözümler kullanıcı firmaları rahatlatabilir mi. Yani talaşlı imalat yapan bir işletmenin önüne elektronik sektöründe kullanılabilecek iş süreçleri hiç gelmese yazılım onların dilinden anlasa. Bence işte çözüm burada. ERP satıcısı firmalar küçük ölçekli işletme pazarına girebilmek için iki alternatif strateji belirlediler. Fiyatlarda dramatik düşüşler yapmak veya kur kullan olarak tanımlanabilecek sektör spesifik gerekli uyarlamaları yapılmış hazır ürünler geliştirmek. Ben satış fiyatlarında indirimin tek başına çözüm olacağına inanmıyorum. Çünkü tek maliyet yazılım lisansı değil. Sektör spesifik uyarlaması yapılmış kur kullan modeli bence doğru çözüm. Bu yöntemde ERP üreticisi firma ilgilendiği sektörler için yerel kaynakları ile kalifiye bir ekip kurmalı. Bu ekip şablon iş süreçleri geliştirmeli bunları yazılım üzerinde -kodlara müdahale etmeden- uyarlamalı. Her sektör için bence üç aylık çalışma yeterli: Hedef sektör saptandıktan sonra, bir ay süre ile kapsamın iş süreçlerinin belirlenmesi, bir ay uyarlamaların yapılması, bir ay örnek işletmede testlerin yapılması. Kullanıcı ise bu hazır süreçleri benimsemeli tekrar uyarlama yapmamalı. Örneğin talaşlı imalat sektörü için geliştirilen pakette yer alan 20 hazır malzeme hareketini kullanmalı. Kullanıcı acaba şurası şöyle olamaz mı dememeli, uyarlama çalışmasına girmemeli. İnanın ülkemizde her işletme nerdeyse aynı şekilde müşteri ekstresi bastırır fakat her işletme gerekli uyarlamaları baştan yapar, bu kendisine standart olarak ERP paketinde sunulmaz. Bu yöntemde satış sonrası destek çok daha kolay (düşük maliyetli) çünkü herşey standardize. ERP işletme maliyetleri: ERP yazılımın kurulu olduğu donanım üzerinde çalıştırılması da önemli bir maliyet kalemidir. Bu maliyetin düşürülmesi için firmalar yine iki yol izliyorlar. Bunlardan birincisi AS400 veya NT gibi gibi kullanım maliyeti düşük donanım/işletim sistemi ile çalışmak, ikincisi ve asıl önemlisi ise internet üzerinden ASP (uygulama çözüm sağlayısıcı) çözümü. ASP ile kullanıcı yazılımı ve donanımı satınalmıyor bir anlamda kiralıyor, internet aracılığı ile sunucu şirkete bağlanıp kendisi için ayrılan ortama ulaşıyor. Düşünün tüm hizmet ayağınıza geliyor ne sistem upgrade'i, ne sistem yönetimi, ne back-up artık sizin sorununuz değil. Uygulamayı kiralayan firma ise birçok firmaya bu hizmeti verdiğinden maliyetleri çok düşük, her konuda optimizasyon yapabiliyor. Hazır paketler ve ASP aracılığı ile kiralama şuanda çok yaygın değil ama ben küçük ölçekli firma pazarının ERP satıcılarını hızla bu alana yönlendireceğini düşünüyorum. ERP maliyetleri konusunda gelişme sağlanana kadar küçük ölçekli işletmeler mevcutta kendilerine sunulan somut alternatifler ile başbaşalar: ülkemizde geliştirilen muhasebe tabanlı yazılımlar. Fakat ne yazıkki muhasebe tabanlı yazılımlar ilk bölümde verdiğim sorunlara (komplekleşen ortam ve verimlilik: maliyetler, kalite, müşteri memnuniyeti) tam çözüm sunamıyorlar, çünkü muhasebe faaliyetine odaklanmış durumdalar. Ama lütfen dikkat ERP sistemleri kullanıma alınması zor sistemlerdir. Özellikle küçük ölçekli işletmeler ERP yatırımı yapmadan çok iyi düşünmelidirler. |
| Sonraki > |
|---|
